Ook in het ziekenhuis druppelen weer patiënten binnen. ‘Niet de torenhoge aantallen van weleer. Maar het is wel een signaal dat deze uitbraak toch weer doorsijpelt naar groepen die hier veel last van kunnen krijgen’, zegt Tostmann. Uit een analyse die haar ziekenhuis onlangs maakte, bleek dat corona bij ziekenhuispatiënten in sterfte niet onderdoet voor de griep.
De zomerse opleving verrast epidemiologen in binnen- en buitenland. ‘Dit laat zien dat dit virus nog totaal niet seizoensgebonden is’, zegt Tostmann. ‘We zitten echt nog in de kalibratiefase, waarbij steeds nieuwe varianten ontstaan die zorgen voor een opleving, ook als het zomer is.’Volgens de laatste metingen van de hoeveelheid virus in het riool, is er sprake van de op een na grootste zomeropleving tot dusver. Vorige zomer ging corona slechts op een laag pitje rond, in de eerste jaren werd de circulatie afgeremd door de nog geldende coronamaatregelen.
FLiRT-variant
Vooral mensen die al een tijd geen corona meer hebben gehad, lopen risico het virus op te lopen. De varianten die momenteel rondgaan, komen immers van een nieuwe tak aan de virusstamboom die afgelopen winter ontstond, bijgenaamd ‘FliRT’. Die naam is losjes gebaseerd op de technische namen van de mutaties die het virus aan zijn uitsteeksels heeft ondergaan: F456L, V1104L en R346T.
Ook in andere landen is corona weer opgeleefd. In de VS hebben, naast president Joe Biden, ook veel burgers de ziekte, in Groot-Brittannië verzevenvoudigde het aantal geïnfecteerden eind juni en werden afgelopen week nog drieduizend coronapatiënten opgenomen in het ziekenhuis, niet eens veel minder dan afgelopen winter.
De nieuwe varianten geven doorgaans een griepachtige ziekte, met weinig risico op ziekenhuisopname: door vaccinatie en eerdere coronaontstekingen heeft nagenoeg iedereen inmiddels wel wat immuniteit opgebouwd tegen uit de hand lopen van de ziekte. Wel kan ook de nieuwe variant in naar schatting 1 tot 2 procent van de gevallen tot de langdurige vermoeidheidsziekte postcovidsyndroom (‘long covid’) leiden.
FluQE-type
De problemen begonnen in juni, toen in ons land het eerste ‘FliRT’-coronavirus opdook. Door zijn iets veranderde uitsteeksels kan het virus afweerstoffen omzeilen, waardoor gevaccineerde mensen en mensen die al eerder corona hadden toch weer besmet kunnen raken. Maar de mutaties hadden ook een voordeel: de FliRT-virussen leken minder besmettelijk.
Tótdat het virus nog een mutatie onderging, waardoor het menselijke luchtwegen toch weer beter kan besmetten: ‘Q493E’. De naam van de nieuwe variant die afgelopen weken razendsnel opkwam in Nederland is dan ook FluQE, de FliRT-variant met ‘QE’ erachter. Volgens cijfers die het RIVM deze week bekendmaakte, is inmiddels twee op de drie besmettingen in Nederland van het FluQE-type.
Op sociale media wemelt het intussen van de anekdotes van patiënten die klagen hoe beroerd ze zich voelen. ‘Er worden momenteel een hoop mensen ziek’, aldus de Londense hoogleraar Christina Pagel in een bespreking van de situatie. ‘Die zien hun werk, plannen en vakanties in het water vallen.’