Mieren en muizenkeutels in de keuken, kant-en-klare noedels op het menu en een dronken personeelslid. In een verpleeghuis voor Turkse ouderen in het Gelderse De Steeg is al jarenlang sprake van ernstige misstanden, blijkt uit onderzoek van deze site. Bejaarde patiënten worden geholpen door ongediplomeerd personeel, er wordt voor tonnen gefraudeerd en er vindt seksueel grensoverschrijdend gedrag plaats. Een oud-medewerker: „Terwijl een vrouw dagenlang in haar ontlasting ligt, liggen medewerkers in een kamer ernaast met elkaar in bed.”
Op het eerste gezicht lijkt Huize Rhederpark, aan de doorgaande weg in De Steeg, een kasteel. Een paleisachtige villa uit omstreeks 1900 – destijds het buitenverblijf van een adellijke Arnhemse familie – met ronde hoektorens met koepeldaken, balkons en een veranda.
Maar hoe dichterbij je komt, hoe meer je ziet. Afgebladderde kozijnen. Gordijnen op half zeven, voor stoffige ramen. Een slecht onderhouden achtertuin, slordig opgestapelde autobanden onder de veranda. En twee camera’s gericht op de veranda zelf. Nergens een naambordje. Binnen lijkt het donker en verlaten. Niets verraadt dat dit een verpleeghuis is.
Dat is het wel. In 2020 opende hier Derman Woonzorg, een verpleeghuis voor, in eerste instantie, Turkse ouderen. Er zou plek zijn voor 30 tot 35 patiënten, maar er verblijven momenteel zeven ouderen, van wie een aantal dementerend. Het is onderdeel van Derman Zorg, in 2010 opgericht door Arnhemmer Mustafa Demirci (68).
Hij was jarenlang mantelzorger voor zijn moeder. En hij stelde vast dat er, zo valt te lezen op de site, bijna geen ‘cultuursensitieve thuiszorgorganisaties’ waren. Daarom opende hij er zelf één. Derman werd de naam, Turks voor genezing. Met vestigingen in Soest, Arnhem en De Steeg. Het vorig jaar geopende gemeentehuis van Rheden ligt schuin aan de overkant.
Schoonmakers worden ingezet als verpleegkundigen
Rhederpark is statig van buiten, binnen is het ‘één ouwe rotzooi’. Onhygiënisch, gevaarlijk en er hangt een onheilspellende, nare sfeer. Hoe het is om er te werken? Deprimerend, zegt een oud-personeelslid. En om er te wonen? Alsof je gevangen zit, schetst een ander.
De ouderen komen amper buiten voor frisse lucht. Mensen smeken erom dood te mogen gaan, zegt een oud-medewerker. Ze zouden zo ongelukkig zijn met de slechte zorg dat ze beter af zouden zijn door een einde aan hun leven te maken. „Gooi me uit het raam, dan ben ik er in één keer vanaf”, zou één van de ouderen gezegd hebben.
In De Steeg vinden al jaren tal van misstanden plaats. Van zorgfraude tot signalen van arbeidsuitbuiting, van seksueel grensoverschrijdend gedrag tot gebrekkige kwaliteit van de zorg. Dat blijkt uit onderzoek van het AD naar Derman Zorg.
Nooit ingegrepen
Deze site sprak onder meer met negentien bronnen (zie kader). De (oud-)medewerkers deden hun verhaal op voorwaarde van anonimiteit, uit angst voor de directie. Hun namen zijn bij de redactie bekend.
Het AD heeft documenten ingezien die de misstanden bevestigen. Ondanks signalen en meldingen bij inspecties, gemeenten en de politie, is er nog nooit ingegrepen. Momenteel voeren de Arbeidsinspectie en de Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd een uitvoerig onderzoek uit.
In Derman Woonzorg moest onbevoegd personeel medicijnen toedienen, vertellen meerdere oud-medewerkers. Verpleegkundigen werden ook als kok en schoonmaker ingezet, en andersom.
Nachtrapporten moesten worden gecensureerd, niet alles mocht door de medewerkers worden opgeschreven en achteraf werden mogelijk gevoelige zaken aangepast. Dit blijkt uit documenten die door het AD zijn ingezien.
Medewerker bang voor vergiftiging
Volgens (oud-)medewerkers is de koelkast vaak leeg en zijn producten regelmatig over de datum of beschimmeld. Bewoners zouden dagelijks noedels uit een zakje voorgeschoteld krijgen. Of friet.
Er is nauwelijks sprake van hygiëne, blijkt uit beelden. De mieren en muizenkeutels liggen verspreid over de keuken. Patiënten zouden soms etensrestjes van elkaar te eten krijgen.
Een medewerker vertelt dat ze er nog geen glas water drinkt, omdat ze bang is voor vergiftiging. Pas als er een aangekondigde inspectie plaatsvindt, wordt iedereen opgetrommeld voor een grote schoonmaak.
Het pand is volgens meerdere oud-personeelsleden niet geschikt voor de zorg aan oudere cliënten. De lift doet het soms niet en de trap was spekglad. Een medewerker schafte op eigen kosten antislip-strips aan, maar dat werd niet gewaardeerd. „Met duwen en trekken kregen we patiënten de trappen op”, stelt een voormalig medewerker.
Blauwe plekken na val
Cliënten zouden herhaaldelijk zijn gevallen, met ernstig letsel tot gevolg. Een medewerker vertelt dat een patiënt onder de blauwe plekken zat, omdat zij meerdere keren viel bij het verplaatsen naar en onder de douche. Geen incident op zich, zeggen betrokkenen, maar een structureel probleem van onbekwaam en onbevoegd personeel.
“Als de inspectie langskomt, moet je niet zeggen dat je hier werkt”
Oud-medewerker van Derman
Sommige medewerkers werkten illegaal in De Steeg, zonder werkvergunning. Anderen moesten hun paspoort of diploma afstaan, zonder dat ze wisten wat ermee gebeurde.
Het vermoeden bestaat onder oud-medewerkers dat persoonsgegevens en documenten werden gebruikt voor fraudepraktijken. Eén van hen verklaart dat haar zorgdiploma nog altijd in handen is van de directie.
Ook verklaren meerdere bronnen dat de directie werknemers verplicht valse vrijwilligerscontracten liet ondertekenen, terwijl ze er in feite (zwart) aan het werk zijn: ,,Als de inspectie langskomt, moet je niet zeggen dat je hier werkt. Zeg maar dat je op bezoek bent bij een patiënt, anders krijg je problemen.”
Wachten op duizenden euro’s
Overuren en onregelmatigheidstoeslagen werden niet of veel te laat uitbetaald. Salarisstroken klopten niet. Meerdere medewerkers zeggen nog duizenden euro’s tegoed te hebben van Derman.
Om extra te verdienen, werden in het pand van drie verdiepingen ook bedden verhuurd, via openbare advertenties op Facebook. Zo woonden er soms ook arbeidsmigranten of daklozen.
Een oudere vrouw die er in eerste instantie verbleef als huurder, is inmiddels ook aangemerkt als patiënt. „Ze betaalt 900 euro huur aan de directie, maar er wordt ook zorggeld over haar rug verdiend”, licht een betrokkene toe.
Per bewoner kan een verpleeghuis voor iemand met 24-uurszorg tot 120.000 euro per jaar ontvangen van een zorgverzekeraar.
“Terwijl een vrouw dagenlang in haar ontlasting ligt, liggen medewerkers met elkaar in bed in een kamer ernaast”
Oud-medewerker,Derman
Seks op de werkvloer en dronken medewerker
De directie zou ook beschikken over de pinpassen van patiënten, stellen meerdere betrokkenen. Zij zouden zelf geen toegang hebben tot hun geld.
Er waren en zijn seksuele relaties tussen personeelsleden met een gezagsverhouding, vertellen meerdere bronnen. ,,Terwijl een vrouw dagenlang in haar ontlasting ligt, liggen medewerkers met elkaar in bed in een kamer ernaast.”
Een medewerkster zou geregeld dronken zijn geweest en zich hebben misdragen. Ook stellen vijf afzonderlijke getuigen dat vanuit de directie seksueel grensoverschrijdend gedrag plaatsvond richting vrouwelijke medewerkers, onder wie stagiaires. ,,Of ze zin hebben om een rondje te rijden in de witte Mercedes.” Of ze krijgen de vraag om lekkere thee te zetten, ‘net zo lekker als jij zelf bent’.
Ook bij dagbesteding veel mis
De misstanden beperken zich niet tot De Steeg. In de thuiszorgafdeling van Derman in Arnhem werkten geregeld mensen zonder geldige Verklaring Omtrent Gedrag, zo valt in meerdere inspectierapporten van de GGD te lezen. In Arnhem wordt dagbesteding aangeboden.
„In de praktijk betekent het dat een groep ouderen aan tafel wordt gezet. Om 12.00 uur krijgen ze een maaltijd en aan het einde van de middag gaan ze naar huis. Er is zogenaamd een heel programma, maar dat is alleen om de toeslagen te innen”, vertelt een ingewijde. Dat beaamt een andere oud-medewerker: „Er is veel verzonnen zorg.”
Waarom bleven mensen hier werken, en wonen? Waarom stappen recentelijk veel mensen wel naar de inspecties, en spraken ze met deze site, maar was de stap om naar de politie te gaan meestal te groot?
Dat heeft te maken met de kwetsbaarheid van de personeelsleden en bewoners, zo leggen betrokkenen uit. Zoals de patiënten meestal, maar niet altijd, van Turkse komaf zijn, geldt dat ook voor de medewerkers.
Ze zijn vaak blij dat ze werk hebben. Ze zijn afhankelijk, soms hebben ze hun paspoort zelfs ingeleverd. Patiënten hebben vaak geen familie in Nederland, ze kunnen nergens anders terecht. En de drempel om iemand uit de eigen cultuur aan te geven, is hoog. Ook zijn ze bang voor de directie.
Zorgorganisatie Derman, het familiebedrijf met veertig medewerkers in dienst, kent een gesloten cultuur. Van medewerkers wordt verwacht dat zij misstanden niet naar buiten brengen. Er is een geheimhoudingsplicht opgenomen in contracten, zag het AD. Wie loyaal is aan de leiding, wordt beloond.
Zorgverzekeraars eisen forse sommen geld
In een recent interview met een Turks-Nederlandse krant vertelt de directeur plannen te hebben voor het openen van een tweede verpleeghuis. Of dat er komt, is afwachten. Want inmiddels zijn overal alarmbellen afgegaan.
Eind vorig jaar zetten meerdere gemeenten de samenwerking met Derman stop. Twee zorgverzekeraars eisen nu forse sommen geld terug. Twee inspecties doen grondig onderzoek en spreken veel betrokkenen.
De burgemeester van Rheden, Carol van Eert, sprak een vermeend slachtoffer en zou naar verluidt hevig zijn geschrokken van de praktijken aan de andere kant van de straat. Hij heeft toegestuurd bewijsmateriaal gedeeld met de politie.
Reactie directeur
Mustafa Demirci, de directeur van Derman Zorg, zegt zich ‘niet te herkennen in het geschetste beeld’ en wil verder inhoudelijk niet reageren.
Wie gaat er ingrijpen? Hoe moet dit verder? Het blijft gissen. Oud-medewerkers vrezen dat patiënten nog langer ‘aan hun lot worden overgelaten’. ,,Het verpleeghuis moet dicht”, zeggen ze. ,,Het heeft al veel te lang geduurd.”
Bron
-
Dit bericht verscheen ook op: www.destentor.nl